آنچه باید درباره هولوکاست دانست.

۲۷ ژانویه روز گرامیداشت قربانیان هولوکاست نام گرفته است

  آنچه باید درباره هولوکاست دانست. // به مناسبت سالگرد فاجعه هولوکاست (همه سوزی)۲۷ ژانویه روز گرامیداشت قربانیان هولوکاست نام گرفته است، فاجعه‌ای که در دوران حکومت نازی‌ها در آلمان موجب مرگ میلیون‌ها انسان شد. مروری بر ریشه، سیر تاریخی و ابعاد فاجعه‌ای که هنوز هم برخی آن را انکار می‌کنند..
هر ساله در روز ۲۷ ژانویه به یاد قربانیان هولوکاست مراسم گوناگونی در سراسر جهان بر پا می‌شود. 

هولوکاست فاجعه‌ای تاریخی در دوران حکومت ناسیونال سوسیالیسم (نازی) در آلمان و جنگ جهانی دوم بود و نام آن تداعی‌کننده کشتار جمعی میلیون‌ها نفر از کشورهای مختلف است.

انتخاب ۲۷ ژانویه به عنوان روز جهانی هولوکاست به این خاطر است که در روز ۲۷ ژانویه سال ۱۹۴۵ میلادی ارتش سرخ روسیه موفق به آزادسازی اردوگاه مرگ آشویتس شد. در آن زمان ارتش سرخ موفق شد تنها شمار کمی از اسیران و قربانیان را نجات دهد.

بهمن ‌مهرداد، روزنامه‌نگار و پژوهشگر که سالهاست درباره تاریخ آلمان و به ویژه ‌دوران ناسیونال سوسیالیسم و رویداد تاریخی هولوکاست مطالعه و تفحص می‌کند، به پرسش‌هایی درباره ریشه، ابعاد و سیر تاریخی این پدیده پاسخ گفته است.

*********دویچه وله: واژه‌ی هولوکاست از کجا می‌آید و معنای آن چیست؟بهمن مهرداد: واژه‌ی هولوکاست از ریشه‌ی یونانی است. "هولوکاوتوما" در زبان یونانی به معنی سوختگی کامل به کار می‌رفته است.

 این واژه امروزه به معنی قربانی ناشی از سوختگی مورد استفاده قرار می‌گیرد و به کشتار چند میلیون یهودی در دوره‌ی تسلط رژیم ناسیونال سوسیالیسم بر آلمان و به ویژه در جریان جنگ جهانی دوم اشاره دارد. 

در زبان عبری، برای هولوکاست از واژه‌ی "شوآ" استفاده می‌کنند که معنی آن فاجعه یا بدبختی بزرگ است. رژیم نازی سیاست نابودی کاملیهودیان را دنبال می‌کرد. البته همه‌ی قربانیان این رژیم یهودی نبودند. این رژیم در کنار یهودیان، چند میلیون انسان از نژاد اسلاو را که بیشترشان روس و لهستانی بودند، در شرق اروپا از بین برد. 

همچنین ده‌ها هزار نفر از مخالفان سیاسی به ویژه کمونیست‌ها و سوسیال دمکرات‌ها و هزاران تن از اقلیت‌های مذهبی و قومی و دیگر گروه‌های اجتماعی، قربانی این رژیم شدند. اما مفهوم هولوکاست از آن جهت به کشتار یهودیان اطلاق می‌شود، چون رژیم نازی سیاست نابودی کامل آنان را بربرمنشانه و بدون کوچکترین گذشتی دنبال می‌کرد. یهودیان صرفا به خاطر یهودی بودنشان تحت پیگرد قرار می‌گرفتند و اگر به چنگ رژیم نازی می‌افتادند، زنده نمی‌ماندند.

روند شکل‌گیری هولوکاست چگونه بود؟رژیم نازی در سال ۱۹۳۳ در آلمان به قدرت رسید، ولی سیاست پیگرد یهودیان در این کشور گام به گام عملی شد و هر چه زمان بیشتری گذشت، بر شدت این پیگرد افزوده شد. در واقع رژیم نازی با پیگرد داخلی یهودیان آلمان آغاز کرد و با آغاز جنگ جهانی دوم، این پدیده را به بیرون از مرزهای آلمان گسترش داد. 

نازی‌ها در گام‌های نخست با محدود کردن یا سلب حقوق یهودیان آلمان آغاز کردند. برای نمونه آنان را از پست‌های کلیدی دولتی و قضایی بیرون راندند. فرجام هولناک این روند، نابودی چند میلیون یهودی در اردوگاه‌های مرگ بود.......